Samen in actie voor duurzame energie

Aardgasvrij wonen

In 2030 zijn twee miljoen Nederlandse woningen van het aardgas af. In 2050 verwarmt, kookt of doucht geen enkel huishouden meer met aardgas. We stappen over op duurzame warmte. Dit is afgesproken in het Nederlandse Klimaatakkoord. Ook bedrijven maken deze ommezwaai, met als doel dat Nederland in 2050 klimaatneutraal is. De overstap van aardgas naar duurzame energie is onderdeel van de energietransitie.

De aanleiding is het klimaat. Wereldwijd zijn afspraken gemaakt om de CO2 uitstoot in te perken, om te voorkomen dat de aarde verder opwarmt. Het overstappen op duurzame energiebronnen is een belangrijk wapen in de strijd tegen klimaatverandering.

Als woningeigenaar, huurder, ondernemer of maatschappelijke organisatie krijgt u te maken met de energietransitie. Op deze pagina vindt u een korte uitleg van de landelijke en regionale afspraken en hoe we dit in Noordoost Twente aanpakken. U vindt links naar de informatie over de wijken die als eerste van het aardgas af gaan en informatie over alternatieve technieken. Ook vindt u de link naar het Energieloket van Dinkelland, Losser, Oldenzaal en Tubbergen, waar u betrouwbare informatie en adviezen vindt over energiezuinig en comfortabel wonen.

Warmtevisie

Gemeenten in Nederland hebben een grote rol in de overstap naar duurzame warmte. Om die opgave te laten slagen, werken de gemeenten in Noordoost Twente (NOT) samen in Energie van Noordoost Twente. In de gezamenlijke warmtevisie (2020) staat hoe de gemeenten Dinkelland, Losser, Oldenzaal en Tubbergen de overstap naar duurzame warmte aanpakken.

Aanpak per gemeente en per wijk

De Warmtevisie wordt verder uitgewerkt in zogenaamde ‘wijkuitvoeringsplannen’ (WUP’s) per wijk. Hoewel we het hebben over ‘wijken’ kan het ook gaan om een logische samenstelling van (delen van) wijken of bijvoorbeeld een dorpskern. In Noordoost Twente zijn zeven gebieden geselecteerd waarvoor als eerste plannen worden gemaakt om stapsgewijs over te stappen naar andere manieren van verwarmen en dus van het aardgas af te gaan. Voor zes daarvan is de ambitie om uiterlijk 2030 aardgasvrij te zijn. De onderzoeken en gesprekken in deze wijken zijn in 2019 gestart.

De diversiteit van woningen, ook binnen wijken en achter de voordeur, is zo groot dat geen enkele oplossing overal en voor altijd de beste oplossing is. Daarom zoeken we samen met de inwoners van de wijken naar ‘duurzaam goede’ oplossingen zoals: technisch betrouwbaar, financieel haalbaar en voorspelbaar én voldoende beschikbaar. Ook moet de oplossing passen bij de voorkeuren van de bewoners en bedrijven in de wijk.

Door op de naam van de wijk te klikken, komt u op de website van de gemeente, waar meer uitleg staat over de bevindingen tot nu toe in deze wijken:

Technieken

Aardgasvrij betekent een andere manier van verwarmen en koken. Daar zijn op dit moment verschillende bewezen technieken voor beschikbaar. Wat het beste past bij een woning hangt sterk af van een aantal factoren, zoals: waar de woning staat, hoe deze is geïsoleerd en of er in de buurt een bedrijf is met veel restwarmte.

Warmtenet

Uit onderzoek komt naar voren dat voor sommige wijken een gezamenlijke (collectieve) oplossing het meest voor de hand ligt. In een wijk met een relatief hoge woningdichtheid en woningen die (nog) niet optimaal geïsoleerd zijn, past een warmtenet . Hoe meer huishoudens aansluiten op zo’n warmtenet, hoe lager de investering per huishouden. 

Schoon gas

In de toekomst zullen er ook wijken zijn die via het bestaande aardgasnetwerk een ander, schoon gas  –bijvoorbeeld biogas of waterstofgas- zullen krijgen.

Luchtwarmtepomp, bodemwarmtepomp of hybride warmtepomp

In wijken waar de woningdichtheid lager is, ligt een individuele verwarmingsoplossing meer voor de hand. Hierin zijn vele smaken en combinaties te onderscheiden. Denk aan een luchtwarmtepomp, een bodemwarmtepomp  of een hybride warmtepomp. Vanwege de vele opties en omdat het ingewikkelde materie is, kan het gezamenlijk onderzoeken, ontwerpen en realiseren van de beste oplossing wenselijk zijn. Hierin kan uw gemeente ondersteuning bieden.

Bodemwarmtewisselaar

Ook kan een vrijwillige samenwerking binnen een wijk een oplossing zijn voor meerdere woningen. Een voorbeeld is het delen van een bodemwarmtewisselaar. Er wordt dan op een centraal punt één grote warmtewisselaar geboord, waar meerdere woningen op aansluiten. Ook hiermee helpt uw gemeente graag.


Factsheets

Bekijk de factsheet over de verschillende technieken:

Financiële regelingen

Uw woning klaarmaken voor een aardgasvrije toekomst brengt kosten met zich mee. Check welke subsidieregelingen er beschikbaar zijn, voordat u aan de slag gaat! Het digitale Energieloket van uw gemeente is hiervoor een betrouwbare bron.

Aan de slag

Wat kunt u doen om u voor te bereiden op een aardgasvrije toekomst? Energie besparen is altijd stap één: wat je niet verbruikt, hoef je ook niet op te wekken! Welke maatregelen passen verder bij uw huis? Op het Energieloket van Dinkelland, Losser, Oldenzaal en Tubbergen vindt u besparingstips, een stappenplan om uw woning te verduurzamen, informatie over subsidies én u vindt er de mogelijkheid om een energiecoach in te schakelen die advies aan huis geeft.

Veelgestelde vragen

De belangrijkste vragen, die in de overleggen met inwoners van bovengenoemde wijken zijn gesteld, vindt u hieronder – samen met de antwoorden.

  • Waarom van het aardgas af, Duitsland gaat juist op het aardgas?

    Aardgas is een fossiele brandstof. Bij het verbranden ervan wordt CO2 uitgestoten. Aardgas is wel een schonere energiebron dan bijvoorbeeld steenkool, bruinkool en stookolie. Deze brandstoffen worden nu in Duitsland nog veel gebruikt. Daarom zet Duitsland nu de tussenstap naar aardgas, dat brengt daar al een hele verbetering. In Nederland gebruiken we al heel lang aardgas en kunnen we ons vast voorbereiden op het nemen van de volgende stap.

    Ook Duitsland zal, door de Europese Klimaatafspraken, op termijn naar een meer fossielvrije warmtevoorziening voor woningen moeten komen. Naar verwachting zal dus ook Duitsland in de toekomst het gebruik van aardgas voor het verwarmen van woningen beperken.

  • Moet ik nu meteen iets doen? Kan ik ook wachten?

    We streven naar 2030 voor (bijna) alle wijken waarvoor nu een wijkuitvoeringsplan in ontwikkeling is. Maar de aardgaskraan gaat dan nog niet dicht. In 2050 is dat wel het geval, dan stoppen we in Nederland helemaal met aardgas. De gemeente gaat inwoners niet verplichten.

    Minder energie verbruiken is voor iedereen (niet alleen van de ‘WUP-wijken’) zinvol. De ‘altijd-goed-maatregelen’ als het gebruik van energiebesparende producten, isoleren en ventileren zijn goed voor het milieu, voor uw wooncomfort én voor uw portemonnee. Op het energieloket van uw gemeente vindt u tips, een stappenplan, informatie over subsidies en nog veel meer.

  • Het kost enorm veel geld, wie gaat dat betalen?

    Het wijkuitvoeringsplan (WUP) is in de winter van 2021/22 in concept. In dit plan staat het duurzame alternatief voor aardgas beschreven en een planning voor de komende jaren. 
    Het plan wordt samen met inwoners uit de wijk opgesteld. 
    De kosten zijn mede afhankelijk van het alternatief voor aardgas (bijv. een warmtepomp of warmtenet), vandaar dat het op dit moment lastig is om een indicatie te geven. 

    In het uiteindelijke wijkuitvoeringsplan wordt dit natuurlijk wel volledig uitgerekend. Kostenneutraliteit is hierbij het uitgangspunt. Dat betekent dat de investeringen die worden gedaan zichzelf binnen afzienbare tijd moeten terugverdienen. Op dit moment zijn er door het Rijk financieringsmiddelen aangekondigd, hierbij kunt u denken aan subsidies en leningsconstructies.

    Wat u al wel kunt doen ter voorbereiding is een adviesgesprek met een energiecoach. U kunt zo’n gesprek aanvragen via het het digitale Energieloket van uw gemeente.

  • Ik heb een oude woning. Wat kan ik nu doen?

    Het is belangrijk eerst goed te isoleren, zodat de woning energiezuiniger wordt. Dat is een belangrijke eerste stap. Onderzoek uw woning, bedenk hoe u de verschillende ruimtes in huis gebruikt. En hebt u misschien verbouwplannen, waardoor u bepaalde energiebesparende maatregelen meteen mee kunt nemen of zelf energie kunt opwekken? Denk aan zonnepanelen of een (hybride) warmtepomp.

    Een energiecoach kan met u meedenken. Vraag een adviesgesprek aan via het digitale Energieloket van uw gemeente.

  • Al die nieuwe apparaten gebruiken meer elektriciteit. Het netwerk kan het nu al niet aan, hoe wordt dat opgelost?

    Zowel bij het Klimaatakkoord als de Regionale Energiestrategie (RES) Twente zijn de netbeheerders betrokken. Ze leveren input over hoe en waar energie dient te worden opgewekt en in een later stadium ook opgeslagen moet worden.

    In een wijkuitvoeringsplan wordt een techniekkeuze gemaakt voor het verwarmen van een wijk.

    Stel dat er wordt gekozen voor een warmtepomp in elke woning, dan betekent dit dat het net flink uitgebreid moet worden. wanneer een warmtenet de beste keuze is, dan is dit minder het geval.

    De uitkomsten zijn dus direct relevant voor een netbeheerder. Die kan hier haar plannen op aanpassen. Feit blijft dat ons elektriciteitsnet zich ook zal moeten blijven ontwikkelen om de toenemende vraag aan te kunnen.